Insidentga javob
Buzilishni tezkor lokalizatsiya qilish, forenzika va tiklash
Buzilishni tezkor lokalizatsiya qilish, forenzika va tiklash
Insident paytida eng qimmat narsa — vaqt. Birinchi soatlarda qabul qilingan qarorlar zararning hajmini belgilaydi: qayerni uzish kerak, nimani saqlab qolish kerak, qaysi dalil keyin kerak bo’ladi.
Shu bosqichda tartib muhim. Shoshilinch o’chirilgan server dalilni ham yo’q qiladi; tegilmagan tizim esa hujumchiga qo’shimcha vaqt beradi. Ish tartibi shuning uchun oldindan belgilangan.
| Bosqich | Nima bo’ladi |
|---|---|
| Chaqiruv va baholash | Nima sodir bo’lganini tez aniqlaymiz: qamrov, ta’sirlangan tizimlar, hujum hali davom etyaptimi. |
| Lokalizatsiya | Tarqalish to’xtatiladi: zararlangan tugunlar ajratiladi, hisoblar bloklanadi, kirish yo’llari yopiladi — dalil saqlangan holda. |
| Forenzika | Qanday kirilgani, qachon boshlangani va nimalarga tegilgani aniqlanadi. Vaqt jadvali tuziladi. |
| Tiklash | Tizimlar toza holatga qaytariladi, kirish yo’li yopiladi, qayta takrorlanmasligi uchun choralar kelishiladi. |
Birinchi maqsad — tarqalishni to’xtatish.
Nima bo’lgani, dalil bilan.
Qaytib kelmasligi uchun.
Bepul tahlil o’tkazamiz: domeningizga qaratilgan avtomatlashtirilgan skanerlash va hujum urinishlarini bir hafta davomida kuzatib, natijasini hisobot ko’rinishida beramiz. Bu bosqichda hech narsa bloklanmaydi va sozlash talab qilinmaydi.

